Bu yazıda, tiroid nodülü tespit edilen hastalara, bundan sonraki süreçlerde karşılaşabilecekleri durumlar hakkında bilgi vermeyi, akıllarına takılan soruları cevaplamayı amaçlıyorum.

Eğer sizde veya sizin sorumluluğunuzdaki bir yakınınızda tiroid nodülü tespit edilmemiş ise lüfen yazının devamını okumayın.

Tiroid nodülü nedir?

Tiroid nodülü, tiroid bezi içinde, çevre tiroid dokusundan farklı oluşumlardır.

Elle muayene ile yapılan taramalarda tiroid nodülü bulunma sıklığı %3-7 arasında iken, Ultrason incelemesi ile tarama yapıldığında tiroid nodülü bulunma sıklığı %18-76 arasında görülüyor.

Yani tiroid nodüllerinin büyük bir kısmı elle muayene edilerek tespit edilemiyor.

Yani tiroid nodülü var veya yok demek için ultrason incelemesi gerekli.

Tiroid nodülü tespit edildiğinde, TSH ve FT4 testleri ile tiroid fonksiyonları kontrol edilmelidir.

TSH FT4
Hipotiroidi yüksek düşük
Subklinik hipotiroidi yüksek normal
Santral hipotiroidi düşük düşük
Hipertiroidi düşük yüksek
Subklinik hipertiroidi düşük normal

Hipertiroidi tespit edilmesi durumunda, Tiroid sintigrafisi ile tiroid nodüllerinin fonksiyonlarının değerlendirilmesi gerekir. Sıcak ve soğuk nodül kavramı da bu şekilde oluşur.

Eğer tiroid nodülü aktif ise, yani fazla hormon üretiyorsa sıcak nodül denir ki bu nodüller iyi huylu kabul edilir, bunlardan iğne ile örnek alınmaz.

Eğer tiroid nodülü aktif deği ise, yani az hormon üretiyorsa soğuk nodül denir.

Tiroid ultrasonu kimlere yapılır?

Tiroid nodülünü tespit etmede en hassas yöntem Ultrason incelemesidir ancak tarama amacıyla herkese tiroid ultrasounu yapılması önerilmez.

Doktorunuz muayene sırasında,

  • Tiroid bezi büyüklüğü
  • Tiroid bezinde nodül
  • Boyun bölgesinde nodül
    tespit eder veya şüphelenirse tiroid ultrasonu planlar.

Tiroid nodülleri, % 7-15 oranında kötü huyludur.

En sık görülen tiroid kanserleri ise Papiller ve Folliküler tiplerdir.

Çocukluk döneminde tespit edilen nodüllerin kötü huylu olma riski yüksektir.

Aşağıdaki durumlarda Tiroid Nodülünün kötü huylu olma riski yüksektir.

Klinik bulgular

  • Ailede tiroid kanser öyküsü
  • Baş ve/veya boyun radyasyon öyküsü

Fizik muayene bulguları

  • Hızlı büyüyen kitle
  • Sert kıvam
  • Çevre dokulara yapışıklık
  • Ses kısıklığı
  • Boyun bölgesinde lenf nodları
  • Yutma güçlüğü, öksürük, nefes darlığı

Ultrason bulguları

  • > 4 cm nodül
  • Mikrokalsifikasyon (küçük kireçlenme odakları)
  • Nodülün fazla damarlanması, kanlanması
  • Ultrasonda soluk (hipoekojen) görünüm
  • Sınırlarının düzensiz olması
  • Bölgesel büyümüş lenf nodları

Tiroid ince iğne aspirasyon biyopsisi (TİİAB)

Bazı durumlarda, tiroid nodülleri hakkında karar vermek için iğne ile örnek almak gerekir.

Radyoloji uzmanı, tiroid nodül/nodüllerinin kötü huylu olma risklerini, ultrasonografik özelliklerini değerlendirerek düşük, orta veya yüksek olarak sınıflandırır.

Bu bulgular ışığında;

  • >1 cm nodüllere, orta veya yüksek şüphe durumunda TİİAB planlanır.
  • > 1,5 cm nodüllere, düşük şüphe durumunda bile TİİAB planlanır.
  • Nodülün tamamına yakını kistik (içi sıvı dolu) görünümde ise TİİAB gerekli olmaz, takip etmek gerekir.
  • Birden fazla nodül varlığında, her bir nodül ayrı ayrı değerlendirilerek karar verilir. Çok nodül varsa iyi, tek nodül varsa kötü diye bir kural yoktur. Çok sayıda nodülün arasında bir tanesi kötü özellikte olabilir.
  • Gebelik sırasında tiroid hormonları normal veya düşükse (TSH normal veya yüksek. FT3, FT4 normal veya düşük) TİİAB yapılabilir.
  • Gebelik sırasında tiroid hormonları yüksekse (TSH düşük. FT3, FT4 yüksek) gebelik ve emzirme dönemi sonrasında yapılacak Tiroid sintigrafisi sonucuna göre TİİAB ya ertelenir ancak ultrason ile yakın takip planlanır.

Tiroid biyopsi patoloji sonucu

İğne ile alınan örneklerin patoloji sonuç raporunda aşağıdaki sonuçlardan birisi görülür.

  1. Tanı için yetersiz (nondiagnostik)
  2. Benign
  3. Önemi belirsiz atipi (AUS) / Önemi belirsiz folliküler lezyon (FLUS)
  4. Folliküler neoplazi için şüpheli (FLUS) / Hürthle Hücreli neoplazi için şüpheli
  5. Malignite için şüpheli
  6. Malign

Tiroid nodülü tedavisi

Doktorunuz;

  • Patoloji sonucunun ne anlama geldiğini
  • Olası riskleri
  • Nasıl takip edilmesi gerektiğini
  • Uygun tedavi seçeneklerini
  • Olası tedavilerin fayda ve yan etkilerini
  • Tedavi süresinde karşılaşılabilecek istenmeyen durumları
    detaylı olarak size anlatır ve bundan sonra nasıl bir yol izleyeceğinize birlikte karar verirsiniz.

Patoloji raporundaki

  • 2. sonuç için çoğunlukla 6 – 12 ay arasında ultrason kontrolü planlanır.
  • 1 ve 3. sonuç için çoğunlukla 3 ay sonrasında Ultrason eşliğinde TİİAB tekrarı önerilir.
  • 4, 5 ve 6. sonuç için ise çoğunlukla ameliyat önerilir.

Biyopsi sonucu iyi bile olsa, 4 cm’den büyük tiroid nodüllerine ameliyat önerilebilir.

Tekrarlanan biyopsiler sonrasında halen tanı konamamış, Ultrason incelemesinde şüpheli bulgular olan nodüller için de ameliyat önerilebilir.

Tiroid kanseri tanısı ile ameliyat olan hastalar, ameliyat sonrasındaki bulgular ve patoloji raporuna göre onkoloji konseyinde değerlendirilir, bundan sonraki tedavi ve takipleri planlanır.

Bazı hastalar ameliyat sonrasında sadece tiroid hormon tedavisi ile takip edilirken, bazı hastalara ilave olarak radyoaktif iyot teavisi planlanır (halk arasında atom tedavisi diye de biliniyor).

Tiroid kanseri nedeniyle tiroid bezi alınmış hastaların tiroid hormon ilacı dozu hesaplanırken, risk durumuna göre hedef TSH değerleri belirlenir (Çoğunlukla TSH < 0,1 mU/l tercih edilir).

Unutulmamalıdır ki doktorlar hastalığa değil, hastaya yönelik tedaviler planlanlıyor.

Yani her hasta için farklı tanı ve tedavi yöntemleri seçilebilmektedir. Bu seçimi ise hasta ve doktor birlikte yapmalıdır.

Sağlıklı, mutlu ve aşk dolu günler dilerim.

Dr. Halil Ertürk
İç hastalıkları uzmanı

Dr. Halil Ertürk

Yazar HakkındaDr. Halil Ertürk

İç Hastalıkları Uzmanı. Canyon Ranch Kaplankaya +90 252 511 00 51